Bilgi Teknolojileri ve İrtibat Kurumunun (BTK) elektronik haberleşme datalarından derlenen bilgilere nazaran Türkiye’de geçen yıl yaklaşık yüzde 117 yaygınlık oranına karşılık gelen yaklaşık 99,7 milyon taşınabilir aboneye ulaşıldı.
Gelişen teknolojiler ve taşınabilir cep telefonlarının kullanımının artmasıyla sabit telefonların kullanımı vakitle azalırken, taşınabilir aygıtların kullanımı ise arttı. Böylelikle sabit ses trafiği gerilemesine rağmen taşınabilir ses trafiği artış gösterdi.
Sabit ses trafiği, dataların açıklanmaya başladığı 2004’te 65,2 milyar dakika iken, 2016 prestijiyle 10 milyar dakikanın altına indi. Sabit ses trafiği geçen yıl ise 5,06 milyar dakika olarak ölçüldü.
Sabit ses trafiğindeki düşüşün bilakis, geçen yıla kadar taşınabilir ses trafiğinde ise önemli artışlar görüldü. Taşınabilir ses trafiği 2004’te 20,3 milyar dakika iken 2014’te 200 milyar dakikayı aştı.
2024’te 318 milyar dakika ile rekor kıran taşınabilir ses trafiği, geçen yıl ise dataların hesaplanmaya başladığı 2004’ten bu yana birinci kez geriledi ve 312,5 milyar dakikaya indi.
“Altyapı atılımları, dijitalleşme kapasitesi o ölçüde artırdı”
Türkiye Bilişim Derneği (TBD) Genel Başkanı Kenan Altınsaat, sabit ses trafiğindeki bu dönüşümde, teknolojik gelişmelerin değerli olduğunu tabir etti.
Mobil ses trafiğinin geçen yıla kadar uzun bir müddet yüzde 10’a yakın büyüdüğüne dikkati çeken Altınsaat, son 4 yılda ise bu kıymetin yüzde 1’in altına indiğini anlattı.
Altınsaat, taşınabilir ses trafiğinde gerçekleşen büyümedeki bu düşüş ve geçen yıl yaşanan küçülmede taşınabilir haberleşme uygulamalarının tesirli olduğuna dikkati çekerek, şöyle devam etti:
Türkiye’de bilişim bölümündeki altyapı atılımları, dijitalleşme kapasitesini de o ölçüde artırdı. Bilişim kesimine yapılan yatırımlarla her geçen gün internet suratının artmasıyla vatandaşların, ses trafiğini WhatsApp, Facetime, Messenger üzere uygulamalar üzerinden gerçekleştirmeye başladıklarını görüyoruz. Böylelikle Türkiye’de birinci kere geçen yılın dördüncü çeyreğinde konuşma müddetinde düşüş gerçekleşti. Ayrıyeten yeniden internet tabanlı uygulamalar üzerinden imajlı görüşme seçeneklerinin de çoğalması taşınabilir ses trafiğinin gerilemesinde bir öbür etken olarak karşımıza çıkıyor.
Türkiye’de hem taşınabilir ses trafiğini uygunlaştırma hem de internetin daha geniş alanlarda daha süratli kullanımı için çalışmalara devam ettiklerini belirten Altınsaat, “2002’de yaklaşık 81 bin kilometre olan fiber optik ağ uzunluğu, 8 kattan fazla artarak 657 bin kilometreye ulaştı.” dedi.
Altınsaat, buna rağmen bilhassa fiber konusunda hala daha alınacak çok yol olduğunun altını çizdi.
Son 10 yılda Türkiye’deki sabit ve taşınabilir ses trafiği (milyar dakika) ile yıllık bazda değişim oranlarına ait datalar şöyle:
| Yıllar | Sabit Ses Trafiği | Değişim Oranı | Mobil Ses Trafiği | Değişim Oranı |
| 2016 | 9,2 | -18,6 | 240,7 | 8,1 |
| 2017 | 7,6 | -17,4 | 256,7 | 6,6 |
| 2018 | 6,7 | -11,8 | 267,6 | 4,2 |
| 2019 | 6,3 | -6 | 273,8 | 2,3 |
| 2020 | 5,7 | -9,5 | 296,9 | 8,4 |
| 2021 | 5,2 | -8,8 | 313,2 | 5,5 |
| 2022 | 4,9 | -6,3 | 314,7 | 0,5 |
| 2023 | 4,63 | -4,9 | 316,8 | 0,7 |
| 2024 | 5,1 | 10,2 | 318 | 0,4 |
| 2025 | 5,06 | -0,9 | 312,5 | -1,7 |
