Çin, güç tarihinde yeni bir sayfa açarak Tibet’in sarp coğrafyasında dünyanın gelmiş geçmiş en büyük hidroelektrik projesini başlattı. Başbakan Li Qiang tarafından temelleri atılan ve 167 milyar dolarlık devasa bütçesiyle dikkat çeken “Motuo Projesi”, Yarlung Tsangpo Irmağı üzerinde beş kademeli bir baraj zinciri olarak inşa edilecek. 70 GW (gigavat) kurulu güce sahip olması planlanan bu dev tesis, mevcut rekorun sahibi olan tekrar Çin’deki Üç Boğaz Barajı’ndan tam üç kat daha fazla güç üretme kapasitesine sahip olacak.
2030’LU YILLARDA FAALİYETE GEÇECEK
2030’lu yıllarda tam kapasiteyle faaliyete geçmesi beklenen santralin yıllık 300 milyar kWh (kilovatsaat) elektrik üretmesi öngörülüyor. Bu sayı, Birleşik Krallık üzere dev bir sanayi ülkesinin tüm yıllık elektrik tüketimine muadil bir güç ölçüsünü tek başına karşılayabileceği manasına geliyor.
Projenin kalbi olan Yarlung Tsangpo Irmağı, dünyanın en derin kanyonundan geçerken yalnızca 50 kilometrelik bir arada 2.000 metrelik bir irtifa düşüşü yaşıyor. Bu baş döndürücü düşüş ve su hacmi, bölgeyi gezegenin en yüksek hidroelektrik potansiyeline sahip noktası haline getiriyor.
BÖLGE SARSINTI RİSKİ TAŞIYOR
Ancak bu mühendislik olağanüstüsü, büyüklüğü kadar taşıdığı riskler ve jeopolitik tansiyonlarla de gündemde. Tibet-Himalaya Platosu’nun yüksek sarsıntı riski taşıyan bir bölge olması, devasa baraj gövdelerinin güvenliği konusunda kaygıları artırıyor.
Öte yandan, birebir ırmağın devamı olan Brahmaputra’ya bağımlı olan komşu ülkeler Hindistan ve Bangladeş, Çin’in su akışını denetim altına alacak olmasını bir güvenlik tehdidi olarak görüyor.
Bilim insanları ve stratejistler, projenin hem ekolojik istikrarları hem de Güney Asya’daki diplomatik alakaları kökten değiştirebileceği ikazında bulunuyor.
